ABD elektrik şebekesinde 2025'in başında veri merkezlerinden gelen talep artışı endişeleri kömür kullanımında geçici bir yükselişe yol açmıştı. Ancak 2026'nın ilk çeyreğine ait veriler, bu eğilimin tersine döndüğünü ve ülkenin olağan düzenine geri döndüğünü gösteriyor. Yenilenebilir enerji kaynakları, özellikle güneş ve hidroelektrik, kömürün yerini almaya devam ediyor.

ABD genelinde elektrik talebi 2026'nın ilk üç ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yalnızca yüzde 1,5 oranında arttı. Bu artış, genellikle ısınma amaçlı kullanımdaki mevsimsel dalgalanmalarla ilişkilendirilse de, bu yıl hava koşulları oldukça sıra dışıydı. Ülkenin batı yarısı mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıklarla boğuşurken, doğu yarısı şiddetli bir soğuk hava dalgası yaşadı.

Hidroelektrik üretiminde kapasite artışı olmaksızın kayda değer bir sıçrama yaşandı. Bu durum, batı ABD'de kar örtüsünün erken erimesine neden olan alışılmadık derecede sıcak hava koşullarına bağlanıyor. Uzmanlar, bu durumun yılın ilerleyen dönemlerinde su kaynakları ve enerji üretimi üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceği konusunda uyarıyor.

Güneş enerjisi üretimindeki artış ise istikrarlı bir şekilde devam ediyor. Kurulu güçteki büyüme ve verimlilik iyileştirmeleri, güneşin şebekedeki payını artırmaya devam ediyor. Bu durum, özellikle gündüz saatlerinde kömür santrallerinin devre dışı kalmasına yol açıyor.

Kömürün şebekeden çekilmesi, karbon emisyonlarının azaltılması açısından olumlu bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Ancak talepteki küçük artış ve hava koşullarındaki belirsizlikler, yılın geri kalanında enerji arz güvenliği konusunda soru işaretleri yaratıyor.

Veri merkezlerinin enerji talebi üzerindeki etkisi ise henüz netleşmiş değil. 2025'in başında görülen hızlı talep artışı, yıl içinde yavaşlamıştı. 2026'nın ilk çeyreğindeki mütevazı büyüme, bu eğilimin devam ettiğini gösteriyor.

ABD Enerji Bilgi İdaresi'nin (EIA) yayımladığı verilere göre, 2026'nın ilk çeyreğinde kömürle elektrik üretimi bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 8 azaldı. Bu düşüşte güneş ve hidroelektrikteki artışın yanı sıra doğal gaz fiyatlarındaki istikrar da etkili oldu.

UNESCO, Akdeniz'de bir tsunaminin kaçınılmaz olduğu yönünde çarpıcı bir uyarı yayımladı. Örgüt, bölgedeki kıyı topluluklarının bu doğal afete karşı hazırlıklı olması gerektiğini vurguluyor. Fransız Rivierası gibi turistik bölgelerin de risk altında olduğu belirtiliyor.

Bilim insanları, Akdeniz'in tsunami geçmişine dikkat çekiyor. Tarihsel kayıtlar, MÖ 365 yılında Girit açıklarında meydana gelen depremin ardından oluşan dev dalgaların İskenderiye'yi vurduğunu gösteriyor. 1908'de Messina Boğazı'ndaki deprem de 12 metre yüksekliğe ulaşan dalgalara yol açmış ve binlerce kişinin ölümüne neden olmuştu.

Yeni bilgisayar modelleri, Akdeniz'deki fay hatlarının büyük bir tsunami üretebilecek potansiyele sahip olduğunu ortaya koyuyor. Özellikle Helen Yayı ve Cebelitarık Boğazı çevresindeki sismik aktiviteler endişe yaratıyor. Araştırmacılar, bu bölgelerde 6 metreye varan dalgaların kıyıya ulaşabileceğini hesaplıyor.

UNESCO'nun Tsunami Hazırlık Programı kapsamında Akdeniz'de 13 ülke erken uyarı sistemi kurdu. Ancak örgüt, mevcut sistemlerin yeterli olmadığını ve daha kapsamlı önlemler alınması gerektiğini ifade ediyor. Özellikle turizm sezonunda yoğun nüfuslu kıyı bölgelerinde tahliye planlarının güncellenmesi çağrısı yapılıyor.

Fransa, İtalya, Yunanistan ve Türkiye gibi ülkeler, ulusal tsunami risk değerlendirmelerini tamamlamış durumda. Ancak uzmanlar, halkın bilinçlendirilmesi ve düzenli tatbikatların hayati önem taşıdığını vurguluyor. Akdeniz'de son 100 yılda 10'dan fazla tsunami kaydedilirken, bunların çoğu düşük şiddetliydi.

Bilim insanları, bir sonraki büyük tsunaminin ne zaman olacağını tahmin etmenin mümkün olmadığını ancak hazırlıklı olmanın can kaybını azaltabileceğini belirtiyor. UNESCO, 2030 yılına kadar dünya genelinde tüm kıyı topluluklarının tsunami tehlikesine karşı hazır hale getirilmesini hedefliyor.

Akdeniz'deki tsunami tehdidi, iklim değişikliği nedeniyle deniz seviyesinin yükselmesiyle daha da büyüyor. Uzmanlar, kıyı yapılaşmasının ve turistik tesislerin bu riske göre planlanması gerektiğini söylüyor. UNESCO'nun uyarısı, bölge ülkelerini harekete geçmeye çağırıyor.

New York merkezli Associated Press'in haberine göre, petrol fiyatlarındaki saatlik dalgalanmalar finans piyasalarını etkilemeye devam ediyor. ABD hisse senetleri Perşembe günü son tersine dönüşle birlikte dalgalı bir seyir izledi. Bu belirsizlik ortamında Asya borsaları, petrol fiyatlarındaki düşüş ve Wall Street'te yapay zeka hisselerindeki toparlanmanın etkisiyle yükseliş kaydetti.

Petrol fiyatları, hafta başında yaşanan sert yükselişin ardından Perşembe günü geriledi. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 1,5 düşüşle 85 dolara, ABD ham petrolü ise yüzde 1,7 azalışla 81 dolara indi. Yatırımcılar, arz kesintileri ve talep endişeleri arasında gidip gelen fiyat hareketlerini yakından takip ediyor.

Wall Street'te teknoloji hisseleri, özellikle yapay zeka alanındaki şirketler, günü yükselişle tamamladı. Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 0,8 artarken, S&P 500 yüzde 0,5 değer kazandı. Yapay zeka odaklı hisselerdeki toparlanma, Asya piyasalarına da olumlu yansıdı.

Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 1,2 yükselirken, Hong Kong Hang Seng endeksi yüzde 1,5 prim yaptı. Çin'in Şanghay Bileşik Endeksi yüzde 0,8, Güney Kore Kospi endeksi ise yüzde 1,1 artış kaydetti. Analistler, Asya borsalarındaki yükselişin petrol fiyatlarındaki düşüş ve Wall Street'teki olumlu havadan kaynaklandığını belirtiyor.

ABD'de açıklanan işsizlik maaşı başvuruları beklentilerin altında kalırken, işgücü piyasasının gücünü koruduğu sinyali verdi. Bu durum, faiz indirimi beklentilerini canlı tutarken, hisse senetlerine destek sağladı. Ancak yatırımcılar, Cuma günü açıklanacak tarım dışı istihdam verisine odaklanmış durumda.

Petrol fiyatlarındaki düşüş, enflasyon endişelerini bir miktar hafifletirken, merkez bankalarının para politikası kararları üzerinde etkili olmaya devam ediyor. Fed yetkilileri, faiz indirimi için daha fazla veri görmek istediklerini ifade ediyor. Asya borsalarındaki yükseliş, küresel piyasalardaki iyimserliğin bir yansıması olarak değerlendiriliyor.

Analistler, önümüzdeki günlerde petrol fiyatlarındaki hareketliliğin ve ABD istihdam verilerinin piyasa yönü üzerinde belirleyici olacağını ifade ediyor. Asya borsalarındaki yükselişin sürdürülebilirliği, küresel ekonomik verilerin seyrine bağlı görünüyor.

ComEd, bu yaz döneminde müşterilerine uyguladığı enerji kullanım tarifelerini yükseltiyor. Şirket, artan talebin fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu belirtiyor. Illinois eyaletindeki müşterilere sağlanan geçici kredi avantajı da ortadan kalkıyor.

Yeni tarife artışı, özellikle yapay zeka sektörüne hizmet veren veri merkezlerinin enerji tüketimindeki patlamayla ilişkilendiriliyor. Bu tesisler, yüksek işlem gücü gereksinimleri nedeniyle büyük miktarda elektrik tüketiyor. ComEd yetkilileri, talepteki bu artışın şebeke altyapısına ek yük getirdiğini ifade ediyor.

Illinois'deki haneler ve işletmeler, yaz aylarında klima kullanımının da etkisiyle daha yüksek faturalarla karşılaşacak. Geçici kredinin sona ermesi, müşterilerin ödemelerini ortalama yüzde 5 ila 10 oranında artırabilir. ComEd, bu durumu dengelemek için enerji verimliliği programlarını teşvik ediyor.

Veri merkezlerinin enerji talebi, son yıllarda bulut bilişim ve yapay zeka uygulamalarının yaygınlaşmasıyla katlanarak büyüdü. Illinois, bu tesisler için cazip bir bölge haline gelirken, şebeke kapasitesi zorlanıyor. ComEd, talebi karşılamak için altyapı yatırımlarını hızlandırdığını duyurdu.

Şirket, yeni tarifelerin 1 Haziran itibarıyla yürürlüğe gireceğini açıkladı. Müşteriler, faturalarındaki değişimi yaz aylarında daha net görecek. ComEd, müşterilerine enerji tasarrufu önerileri sunarak maliyetleri düşürmeye yardımcı olmayı hedefliyor.

Uzmanlar, yapay zeka veri merkezlerinin enerji tüketiminin önümüzdeki yıllarda daha da artacağını öngörüyor. Bu durum, enerji şirketlerinin fiyatlandırma politikalarını ve şebeke yönetimini yeniden şekillendirebilir. ComEd'in zam kararı, bu trendin ilk işaretlerinden biri olarak değerlendiriliyor.