Roketsan, savunma sanayisinde yeni bir dönemi işaret eden dört farklı akıllı mühimmat sistemini gün yüzüne çıkardı. Şirket, patlayıcı madde içermeyen ancak hedefini etkisiz hale getirme kabiliyeti yüksek olan NEŞTER adlı suikast füzesini tanıttı. Bu sistem, geleneksel patlayıcıların yarattığı çevresel hasarı minimize ederken, hassas vuruş kabiliyetiyle öne çıkıyor.

NEŞTER füzesi, özellikle terörle mücadele ve özel operasyonlarda kullanılmak üzere tasarlandı. Patlayıcı içermeyen yapısı sayesinde hedef dışındaki unsurlara zarar verme riski en aza indirgeniyor. Füze, yüksek kinetik enerjiyle hedefi imha ediyor ve bu yönüyle suikast görevlerinde etkili bir çözüm sunuyor.

CİDA ise mini seyir füzesi olarak dikkat çekiyor. Kompakt boyutları sayesinde farklı platformlardan fırlatılabilen CİDA, düşük maliyetli ve yüksek isabet oranına sahip. Özellikle kentsel alanlarda veya sınırlı hareket kabiliyeti olan bölgelerde kullanılmak üzere geliştirilen bu füze, hedefini otonom olarak tespit edip imha edebiliyor.

CİRİT Anti-İHA sistemi, artan insansız hava aracı tehdidine karşı geliştirildi. Bu sistem, düşük maliyetli ve etkili bir çözüm olarak öne çıkıyor. CİRİT, lazer güdümlü mühimmatlarıyla İHA'ları hedef alıyor ve yüksek başarı oranıyla dikkat çekiyor. Sistem, hem karadan hem de havadan kullanılabilecek şekilde tasarlandı.

Roketsan ayrıca, mevcut CİRİT mühimmatının yeni bir versiyonunu da tanıttı. Bu versiyon, daha uzun menzil ve daha yüksek tahrip gücü sunuyor. Yeni CİRİT, özellikle zırhlı araçlara ve sabit hedeflere karşı etkili olacak şekilde geliştirildi.

Şirket yetkilileri, bu yeni sistemlerin tamamen yerli ve milli imkanlarla geliştirildiğini vurguladı. Roketsan, bu mühimmatların seri üretimine başlamak için çalışmalarını sürdürüyor. Sistemlerin ilk teslimatlarının 2025 yılı içerisinde yapılması planlanıyor.

NEŞTER, CİDA ve CİRİT gibi akıllı mühimmatlar, Türk savunma sanayisinin artan yeteneklerini gözler önüne seriyor. Bu sistemler, hem yurt içi hem de yurt dışı pazarlarda ilgi görmesi bekleniyor. Roketsan, bu ürünlerle birlikte küresel savunma pazarındaki konumunu güçlendirmeyi hedefliyor.

Valve'ın Steam Deck OLED modeli için yaptığı fiyat artışının ardından cihaz, Kuzey Amerika'da bir gün içinde tükendi. Şirket, geçtiğimiz günlerde yeniden stoklara girdiğini duyurduğu taşınabilir oyun konsolunun ABD ve Kanada'daki satışlarını durdurdu. Diğer bölgelerde ise durum farklılık gösteriyor.

Perşembe sabahı yapılan kontrollerde, Avrupa ve Avustralya'daki Steam mağazalarında cihazın hâlâ satışta olduğu görüldü. Asya pazarında ise Valve'ın satış ortağı Komodo üzerinden temin edilebiliyor. Bu bölgelerde stokların ne kadar süreyle devam edeceği ise belirsizliğini koruyor.

Satılan birim sayısı net olarak bilinmese de, bu satışlar Steam'in en çok satanlar listesinde Steam Deck OLED'i zirveye taşıdı. Liste son 24 saatteki toplam gelire göre sıralandığından, 789 dolarlık cihazın en yakın rakibi olan 70 dolarlık 007 First Light oyunundan daha az adet satmış olması mümkün.

Valve'ın Steam Deck sayfasında, cihazın bazı bölgelerde bellek ve depolama sıkıntısı nedeniyle aralıklı olarak stok dışı kalabileceği uyarısı yer alıyor. Bu uyarı ilk kez Şubat ayında yayımlanmıştı ve stok takip sitelerine göre o tarihten bu yana cihaz yalnızca çok kısa sürelerle satışa sunuldu.

Fiyat artışına rağmen talebin yüksek olması, Steam Deck'in popülerliğini koruduğunu gösteriyor. OLED modeli, önceki versiyona göre daha yüksek fiyat etiketine sahip olsa da, kullanıcıların ilgisi devam ediyor.

Kuzey Amerika'daki stokların ne zaman yenileneceği henüz açıklanmadı. Valve, konuyla ilgili resmi bir duyuru yapmazken, diğer bölgelerdeki kullanıcılar cihazı satın almak için fırsatı değerlendirebilir.

Göçmen kuşların ve evcil güvercinlerin, özellikle gece veya bulutlu havalarda görsel ipuçlarının yetersiz olduğu durumlarda Dünya'nın manyetik alanını algılayarak yön bulduğu uzun süredir biliniyor. Ancak bu manyetik algının vücudun hangi bölgesinde gerçekleştiği ve hangi mekanizmayla işlediği bilim dünyasında yoğun tartışmalara konu oluyor. Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, evcil güvercinlerin karaciğerlerinde bulunan demir açısından zengin bağışıklık hücrelerinin manyetik alanları algılamalarına yardımcı olduğunu ve bu bilgiyi beyne ilettiğini ortaya koyuyor.

Kuşların Dünya'nın manyetik alanını nasıl algıladığına dair üç temel hipotez bulunuyor. Bunlardan ilki, pusula benzeri bir mekanizma: Dünya'nın manyetik alanı, kuşun üst gagasındaki manyetik parçacıklara etki ederek kafatasındaki büyük bir sinir aracılığıyla yön bilgisi iletiyor. İkinci hipotez, biyolojik bir süreç: Voltaja duyarlı hücresel iyon kanalları sayesinde kuşlar manyetik alandaki değişiklikleri algılayabiliyor. Üçüncü hipotez ise retinal pigmentler üzerindeki fiziksel etkilerle kuşların fotonları algılayıp beyne sinyal göndermesi, ancak bu mekanizma yalnızca ışık varlığında işe yarıyor. Hiçbiri hayvanların manyetik alanı nasıl algıladığını tam olarak açıklayamıyor.

Araştırmanın ortak yazarlarından Bonn Üniversitesi ve Bonn Üniversite Hastanesi'nden Clivia Lisowski, karaciğer ve dalağın manyetik özelliklere sahip olduğuna dair ipuçları bulunduğunu belirtiyor. Bunun nedeni, bu organların kırmızı kan hücrelerini parçalayarak vücutta büyük miktarda demir depolaması. Lisowski, 2015 yılında yayımlanan bir makaleye atıfta bulunarak, farelerin ve insanların dalaklarındaki kırmızı pulpa makrofajlarının doğal olarak süperparamanyetik olduğunu ve bu nedenle manyetik alanlara daha duyarlı olduğunu ifade ediyor. Ancak bu özelliklerin herhangi bir manyetik algılama mekanizmasında rol oynayıp oynamadığı daha önce net değildi.

Yeni çalışma, güvercinlerin karaciğerinde bulunan bu demir yüklü bağışıklık hücrelerinin manyetik alan değişikliklerine tepki verdiğini ve bu sinyallerin beyne iletildiğini gösteriyor. Araştırmacılar, bu hücrelerin manyetik alanı algılamak için bir tür biyolojik pusula görevi gördüğünü düşünüyor. Çalışma, manyetik algının mekanizmasına dair önemli bir adım olsa da, kesin işleyişin tam olarak anlaşılması için daha fazla araştırmaya ihtiyaç duyuluyor.

Bilim insanları, bu keşfin yalnızca kuşların yön bulma yeteneklerini anlamakla kalmayıp, aynı zamanda diğer hayvanlarda manyetik algının evrimsel kökenlerine ışık tutabileceğini belirtiyor. Ayrıca, insanlarda da benzer mekanizmaların olup olmadığı merak konusu. Araştırma, manyetik alan algısının biyolojik temellerine dair yeni bir pencere açıyor.

Çalışma, Science dergisinde yayımlanmış olup, manyetik algı konusundaki tartışmalara yeni bir boyut kazandırıyor. Araştırmacılar, bulgularının manyetik alan algısının evrimsel ve fizyolojik temellerini anlamada önemli bir adım olduğunu vurguluyor. Gelecekteki çalışmalar, bu hücrelerin manyetik alanı nasıl algıladığı ve sinyali beyne nasıl ilettiği konusunda daha detaylı bilgi sağlayabilir.

Lityum-iyon piller, farklı kimyasallara dayalı piller üretilse de, hiçbir teknoloji lityum pillerin ulaştığı büyük ölçeğe yaklaşamadı. Bu ölçek, lityum-iyon pillerin ekonomisini rekabet edilmesi zor bir hale getiriyor. Üstün bir pil teknolojisi geliştirilse bile, üretim maliyetlerini lityum tedarik zinciri ve üretim verimliliğiyle rekabet edecek kadar hızlı düşürmenin mümkün olup olmadığı belirsiz.

Dinamikleri değiştirebilecek tek şey bir arz krizi olabilir. Lityum son derece yaygın olmasına rağmen, ekonomik olarak çıkarılabilen lityum farklı bir konu. En ucuz yöntem tuzlu sulardan çıkarmak ve lityum açısından zengin tuzlu sular büyük ölçüde Güney Amerika ile sınırlı. Diğer kaynaklardan da lityum elde ediliyor ancak bu çok daha pahalı.

Science dergisinde yayımlanan bir çalışmada araştırma ekibi, kayalardan lityum çıkarmak için enerji verimli bir yöntem belirledi. Tasarladıkları süreç, mevcut yöntemlere kıyasla çok daha az enerji kullanıyor, tüm başlangıç kimyasallarını yeniliyor ve satılabilir yan ürünler ortaya çıkarıyor.

Yeni yöntem, lityum içeren kayaları ısıtmak yerine kimyasal bir reaksiyon kullanarak lityumu serbest bırakıyor. Süreçte kullanılan kimyasallar geri dönüştürülebildiği için atık miktarı da azalıyor. Araştırmacılar, bu yöntemin geleneksel madenciliğe göre çevresel etkiyi önemli ölçüde azaltabileceğini belirtiyor.

Yöntemin ticari ölçekte uygulanabilirliği henüz net değil. Ancak ekip, laboratuvar testlerinde başarılı sonuçlar aldıklarını ve sürecin endüstriyel boyuta taşınabileceğini düşünüyor. Çalışma, lityum arzını çeşitlendirme ve mevcut kaynaklara bağımlılığı azaltma potansiyeli taşıyor.

Araştırmacılar, yöntemin ekonomik olarak rekabetçi olabileceğini ve lityum fiyatlarındaki dalgalanmalara karşı daha dayanıklı bir tedarik zinciri oluşturabileceğini ifade ediyor. Yeni süreç, lityum madenciliğinin çevresel ayak izini küçültürken, yan ürünlerin satışıyla ek gelir de sağlayabilir.

Çalışma, Science dergisinde yayımlanan makaleyle detaylandırıldı. Araştırma ekibi, yöntemin geliştirilmesi için daha fazla çalışma yapılması gerektiğini ancak ilk sonuçların umut verici olduğunu belirtiyor.